Türk Tabipleri Birliği (TTB) Merkez Konseyi ve TTB Emekli Hekimler Kolu tarafından hazırlanan, 65 tabip odasının ortak imzasını taşıyan emekli hekimlerin sorunlarına ilişkin basın açıklaması, 6 Ekim’de Ankara’da Sağlık Bakanlığı önünde gerçekleştirildi. Sağlık alanındaki meslek ve emek örgütlerinin destek verdiği açıklamaya Diş Hekimliği Sendikası (DİŞHEK-SEN) da katıldı.
DİŞHEK-SEN Kurucu Genel Başkanı Uzm. Dr. Dt. Banu Yıldırım, emeklilikte yaşanan gelir ve hak kayıplarının yalnızca bugünün emekli hekimlerinin değil, halen kamuda görev yapan tüm diş hekimlerinin geleceğini ilgilendirdiğini belirterek, kamu diş hekimleri açısından sistemin önemli sorunlar içerdiğine dikkat çekti.
“Aynı İşi Yapan Diş Hekimleri Farklı Emeklilik Rejimlerine Tabi”
Yıldırım, kamu diş hekimlerinin emeklilik haklarının göreve başlama tarihlerine göre önemli ölçüde değiştiğini belirterek şunları söyledi: “Kamuda aynı mesleği yapan, aynı klinik yükü ve mesleki riskleri taşıyan diş hekimleri yalnızca göreve başladıkları tarih nedeniyle farklı emeklilik rejimlerine tabi. 2008 yılı Ekim ayı başından önce göreve başlayanlar ağırlıklı olarak 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre değerlendirilirken, bu tarihten sonra ilk defa kamu görevlisi olanlar 5510 sayılı Kanun’a tabi. Emeklilik koşulları kadar emekli aylığının hesaplanma yöntemi de değişiyor. Aynı mesleği ve benzer sürelerle kamu hizmetini yerine getiren diş hekimleri arasında göreve başlama tarihinden kaynaklanan ciddi farklılıklar oluşuyor”.
“Çalışırken Alınan Gelirin Önemli Bölümü Emekliliğe Taşınmıyor”
Kamu diş hekimlerinin temel sorunlarından birinin parçalı ücret sistemi olduğunu vurgulayan Yıldırım, çalışma döneminde elde edilen gelirin önemli bölümünün emeklilik hesabına aynı ölçüde yansımadığını ifade etti: “Kamu diş hekimlerinin geliri yalnızca temel maaştan oluşmuyor. Gelirin önemli bir bölümü farklı ek ödeme unsurlarından meydana geliyor. Ancak bu ödeme kalemlerinin tamamı emekliliğe esas kazanca aynı şekilde yansımıyor. Bunun sonucu çok açık: Diş hekimi çalışırken belirli bir gelir düzeyine sahipken emekli olduğunda gelirinde ciddi bir düşüşle karşılaşıyor. Yıllarca kamu hizmeti veren bir hekimin emeğinin ekonomik karşılığı emeklilikle birlikte ortadan kalkmamalı”.
DİŞHEK-SEN’in bu nedenle parçalı ücret sisteminin kaldırılmasını ve diş hekimlerinin gelirlerinin emekliliğe de yansıyacağı tek kalem maaş sistemine geçilmesini talep ettiğini belirten Yıldırım, “Bugün emekli hekimlerin yaşadığı sorun aslında çalışan her hekimin yarın karşılaşacağı sorundur” dedi.
“Beş Yıllık Eğitim ve Mesleki Yıpranma Dikkate Alınmalı”
Diş hekimlerinin beş yıllık yükseköğrenim nedeniyle çalışma hayatına birçok meslek grubuna göre daha geç başladığına da dikkat çeken Yıldırım, bunun prim ve hizmet sürelerinin tamamlanmasını geciktirdiğini söyledi.
Diş hekimlerine 3 Ağustos 2018’den itibaren fiilen sağlık hizmetinde geçen her 360 günlük çalışma için 60 günlük fiilî hizmet süresi zammı verildiğini hatırlatan Yıldırım, mevcut düzenlemenin mesleki yıpranmayı karşılamakta yetersiz kaldığını ifade etti: “Diş hekimliği; uzun yıllar boyunca yoğun klinik çalışma, ergonomik yük, biyolojik ve kimyasal riskler ile yüksek mesleki sorumluluk altında yürütülen bir sağlık hizmetidir. Buna rağmen 3 Ağustos 2018 öncesindeki çalışma süreleri mevcut fiilî hizmet süresi zammı kapsamında değil. Ayrıca yaş indiriminden yararlanabilmek için 3.600 gün bu kapsamda çalışma şartı bulunuyor ve kazanılan sürenin yalnızca yarısı, en fazla üç yıl olmak üzere emeklilik yaşından indirilebiliyor. Yıpranma hakkının mesleğin gerçek çalışma koşullarını karşılayacak biçimde yeniden düzenlenmesini ve geçmiş çalışma sürelerinden doğan kayıpların giderilmesini istiyoruz”.
DİŞHEK-SEN’in Talepleri
DİŞHEK-SEN; 5434 ve 5510 sayılı kanunlara tabi kamu diş hekimleri arasında emeklilik koşulları ve aylık hesaplama sisteminden kaynaklanan farklılıkların giderilmesini, parçalı ücret sisteminden vazgeçilerek gelirin emekliliğe yansıyacağı tek kalem maaş sistemine geçilmesini, beş yıllık eğitim süresinin emeklilik sistemi açısından dikkate alınmasını ve fiilî hizmet süresi zammının diş hekimliğinin çalışma koşullarına uygun şekilde yeniden düzenlenmesini talep ediyor.
24 Ekim’de Ankara’da “Büyük Diş Hekimleri Buluşması”
DİŞHEK-SEN, kamu diş hekimlerinin emeklilik haklarının yanı sıra mali ve özlük hakları, çalışma koşulları, ağır iş yükü, istihdam, atama, ücret sistemi ve mesleğin geleceğine ilişkin sorunları da 24 Ekim’de Ankara’da gündeme taşıyacak.
Yıldırım, emekli diş hekimleri de dahil olmak üzere tüm meslektaşlarına çağrıda bulunarak, “24 Ekim’de Sağlık Bakanlığı önünde Büyük Diş Hekimleri Buluşması’nı gerçekleştireceğiz. Kamuda görev yapan, atama bekleyen ve emekli olan diş hekimlerinin sorunlarını bir bütün olarak kamuoyuna anlatacağız. Mesleğimizin bugünü kadar geleceği için de adil, sürdürülebilir ve emeğin karşılığını koruyan bir sistem talep ediyoruz” ifadelerini kullandı.